به گزارش دکل پرس، بررسی تحولات بازارهای جهانی پتروشیمی در هفته منتهی به ۲۳ اکتبر ۲۰۲۶ (بر اساس داده‌های رصدشده توسط پترونیان و منابع موثق بازار)، نشان‌دهنده یک تضاد آشکار در رفتار قیمت‌گذاری دو محصول استراتژیک «متانول» و «اتیلن» است. این روزها معامله‌گران بیش از هر زمان دیگری چشم به متغیرهای لجستیکی، اورهال‌های برنامه‌ریزی‌نشده و نوسانات تقاضا در صنایع پایین‌دستی دوخته‌اند.

متانول؛ شکاف قیمت میان شرقِ خسته و غرب تشنه

بازار جهانی متانول در حال حاضر صحنه تقابل دو جبهه کاملاً متفاوت است. در شرق، بازار تحت فشار مضاعف قرار دارد، اما در غرب (اروپا و آمریکا)، قیمت‌ها سنگر خود را حفظ کرده‌اند.
قیمت متانول در بازار چین اکنون در کانال ۴۵۹ تا ۴۸۱ دلار به‌ازای هر تن نوسان می‌کند. دلیل اصلی این روند نزولی، افزایش مجدد عرضه داخلی در چین و تداوم ضعف مفرط تقاضا از سوی واحدهای تولید الفین از متانول (MTO) است. تا زمانی که این واحدهای کلیدی پایین‌دستی در چین حاشیه سود خود را بازیابی نکنند و نرخ فعالیت آن‌ها بهبود نیابد، بازار متانول آسیا همچنان زیر سایه سنگین فشار خریداران باقی خواهد ماند.
در نقطه مقابل، قیمت‌ها در بازارهای غربی روایت دیگری دارند. متانول در اروپا به ۵۴۱ دلار به‌ازای هر تن رسیده و در بازار آمریکا نیز در محدوده حدود ۵۱۰ دلار به‌ازای هر تن معامله می‌شود. دلیل این استحکام چیست؟ پاسخ را باید در اختلالات ژئوپلیتیک جستجو کرد. تداوم محدودیت‌های لجستیکی و کاهش جریان محموله‌ها از مبدأ خاورمیانه (متأثر از تنش‌های اخیر) باعث شده تا بازارهای آمریکا و اروپا از طریق تقاضای صادراتی درون‌منطقه‌ای (حوزه اقیانوس اطلس) از ثبات نسبی و قدرتمندی برخوردار شوند.

اتیلن؛ جهش پاییزی بر بالِ کمبود عرضه

در حالی که متانول در آسیا روزهای سردی را می‌گذراند، اتیلن در همین منطقه در حال ثبت رکوردهای افزایشی است. در هفته منتهی به ۲۳ اکتبر ۲۰۲۶، قیمت این الفین پایه تحت تأثیر موجی از محدودیت‌های عرضه، به شدت تقویت شد.
داده‌های بازار حاکی از آن است که قیمت اتیلن در شمال شرق آسیا (NEA) با یک رشد ۴ درصدی به ۱۱۷۵ دلار به‌ازای هر تن (CFR) رسیده است. این التهاب در جنوب شرق آسیا (SEA) حتی تندتر بوده و قیمت‌ها با جهش ۴.۸ درصدی، مرز ۱۱۰۰ دلار به‌ازای هر تن را لمس کرده‌اند.
عامل اصلی این گرانی، شوک به طرف عرضه است. توقف برخی واحدهای تولیدی کلیدی در کره جنوبی، کاهش نرخ بهره‌برداری در مجتمع‌های پتروشیمی چین و البته ادامه توقف طولانی‌مدت واحد PRefChem در مالزی، باعث شده تا محموله‌های در دسترس برای ماه نوامبر به شدت نایاب شوند.
هم‌زمان با افت عرضه، صنایع پایین‌دستی به طرز غافلگیرکننده‌ای فعال شده‌اند. بهبود حاشیه سود و افزایش فعالیت در بازارهای تولید PVC، استایرن و EVA، تقاضا برای اتیلن را در منطقه افزایش داده و به موتور محرک قیمت‌ها تبدیل شده است.

چشم‌انداز بازارها در پایان سال ۲۰۲۶

تحلیل‌گران بر این باورند که تا زمان رفع گره‌های لجستیکی در خاورمیانه، برتری قیمتی متانول در اروپا و آمریکا نسبت به چین حفظ خواهد شد. از سوی دیگر، در بازار اتیلن، تداوم محدودیت‌های عرضه می‌تواند در کوتاه‌مدت (طی ماه نوامبر) همچنان نقش یک چتر حمایتی قدرتمند را برای قیمت‌ها ایفا کند؛ هرچند نباید فراموش کرد که با نزدیک شدن به پایان سال میلادی، کاهش فصلی فعالیت‌های تجاری و بستن دفاتر حسابداری شرکت‌ها، ممکن است ترمز این رشد سریع را بکشد و بازار را به فاز استراحت ببرد.